Phim AI bùng nổ nhưng ai đang kiếm tiền?
Dạo này phim AI đang hot kinh khủng. Lướt đâu cũng thấy người ta nói AI sắp thay đoàn phim, diễn viên mất việc, phim trường vắng, 1 người ngồi máy tính cũng làm được cả chục tập. Ở Trung Quốc thì nó ko còn là chuyện demo nữa. Nửa đầu 2026, riêng trên Douyin có khoảng 221.900 bộ phim ngắn AI mới. Chỉ 2.886 bộ vượt 50 triệu lượt xem, mốc DataEye dùng để ước tính hòa vốn. Tính ra khoảng 77 bộ mới có 1 bộ qua được mốc này. Trong 1 quý, số xưởng làm phim hoạt hình AI còn hoạt động giảm từ 1.216 xuống 698, tức giảm khoảng 42%. Nhiều bác sẽ nghĩ làm phim này như chơi vietlot, vé rẻ quá, ai cũng mua được, rồi phần lớn mất tiền
Nhưng có những xưởng phim win liên tục, win hết bộ này tới bộ khác. Daduoduo Animation làm 2 bộ đầu khá lẹt đẹt, tới bộ thứ 3 mới nổ rồi kéo thành series nhiều mùa. Tinghuadao cũng ra hit liên tục trong nhiều năm. Họ chọn truyện tốt hơn, biết sửa kịch bản, biết đoạn nào người xem dễ bỏ, biết đẩy quảng cáo lúc nào và có cả 1 đội đứng sau. Ngành phim ngắn Trung Quốc từ trước AI đã đầy người mất tiền rồi, báo cáo năm 2024 còn ghi hơn 90% phim ko có lãi. Mô hình bỏ tiền làm nhiều bộ để mong vài bộ gánh phần còn lại đã có từ thời xưa rồi, thời quay bằng người thật
Một số số liệu về phim ngắn người thật ở Trung Quốc cho thấy tiền kịch bản chỉ khoảng 4% tổng chi phí, tiền sản xuất khoảng 6 đến 10%, còn mua traffic có thể ăn tới 80 đến 85%. Nghĩa là máy quay, diễn viên, phim trường, ánh sáng, hậu kỳ, nguyên cả đống thứ đang bị AI thay mạnh nhất, đôi khi cộng lại chưa tới 1 phần 10 số tiền bỏ ra. AI có thể làm phần đó rẻ đi 70%, 80%, thậm chí có nguồn nói gần 90%. Kinh vđ nhưng tiền kiếm người xem mới là cái đốt tiền khung khiếp
Ví dụ trước kia làm 1 bộ phim mất 100 đồng. Khoảng 10 đồng dùng để sản xuất, 80 đồng đem mua traffic, còn lại là các khoản khác. AI kéo 10 đồng kia xuống còn 2 đồng, thế là tiết kiệm được 8 đồng. Cùng lúc đó hàng nghìn xưởng khác cũng vừa tiết kiệm được đúng 8 đồng như vậy. Họ làm thêm phim, tung thêm tập, thử thêm chủ đề. Người xem thì vẫn chỉ có từng ấy thời gian rảnh mỗi ngày. 8 đồng vừa tiết kiệm xong rất dễ lại chui sang tiền quảng cáo
Traffic mấy năm gần đây cũng vẫn thế, có nguồn ngành ghi CPM từ khoảng 50 đến 80 tệ năm 2023 lên 150 đến 200 tệ năm 2025, lúc cao vượt 300 tệ. Tiền thu trên mỗi nghìn lượt xem lại từ khoảng 60 tệ nửa cuối 2025 xuống còn 15 đến 30 tệ trong 2026. Một lãnh đạo DataEye từng mô tả tình hình bằng 3 con số: chi phí sản xuất giảm khoảng 90%, chi phí lưu lượng tăng hơn 100%, doanh thu giảm hơn 50%. Đây vẫn chủ yếu là số ngành chứ ko phải số kiểm toán nên tôi ko coi nó như chân lý. Nhưng so với 221.900 bộ phim mới thì cũng dễ hiểu tại sao cuộc đua đốt ads ngày càng rát
AI có thể giúp 1 xưởng làm phim nhanh x10. Nó ko làm 1 người xem phim nhanh gấp 10. Dịp Tết 2026 còn có 1 số khá buồn cười: theo hiệp hội nghe nhìn mạng Trung Quốc, phim người thật lên sóng chỉ bằng khoảng 1 phần 50 số phim AI nhưng tổng lượt xem lại gấp 25 lần. Sang quý 2, phim người thật tăng trở lại khá mạnh. Khán giả ko thiếu phim để xem. Họ đang thừa phim tới mức bỏ qua phần lớn số được làm ra
Năm 2023 có 1 nghiên cứu đăng trên AER, so với Mỹ thời truyền hình bắt đầu bủng nổ, truyền hình giúp nghệ sĩ tiếp cận lượng khán giả lớn hơn trước rất nhiều.Thu nhập của nhóm nghệ sĩ ở sát top 1% (percentile 99) tăng khoảng 17%, còn phần thu nhập mà top 1% nắm giữ thì gần gấp đôi, 1 bộ phận nghệ sĩ phía dưới lại mất việc. Công nghệ mở rộng lượng người mà 1 người giỏi có thể tiếp cận, thế là người đang hơn đối thủ 1 chút có thể kiếm hơn đối thủ rất nhiều. Nhìn sang phim AI bây giờ, cảnh vài xưởng ra hit liên tục trong khi hàng trăm nghìn bộ khác chìm nghỉm cũng ko lạ
Tiền của những bộ chìm nghỉm đó vẫn đi đâu đó. Làm bộ thứ 1 flop vẫn tốn token. Bộ thứ 5 flop vẫn phải render. Bộ thứ 20 muốn cứu lượt xem vẫn có thể phải nạp thêm tiền quảng cáo. Kling của Kuaishou ghi nhận khoảng 1,04 tỷ NDT doanh thu trong năm 2025. Seedance của ByteDance được LatePost ước tính có